آشنایی با مراحل انتخاب و تهیه پروتز پا
تجربه قطع عضو، فارغ از علل آن، میتواند زندگی فرد را دستخوش تغییرات عمیقی کند. اما در دل این چالش، امید به بازگشت به تحرک و ادامه زندگی عادی با کمک تکنولوژیهای نوین و خدمات تخصصی همواره وجود دارد. پروتز پا به عنوان راهکاری پیشرفته، نه تنها جایگزینی فیزیکی برای عضو از دست رفته است، بلکه ابزاری قدرتمند برای بازگرداندن استقلال، اعتماد به نفس و کیفیت زندگی مطلوب به شمار میرود. هدف از این مقاله، ارائه یک راهنمای جامع و گامبهگام برای کمک به افرادی است که در مسیر انتخاب و تهیه پروتز پا قرار دارند، تا با آگاهی کامل و تصمیمگیری آگاهانه، بهترین انتخاب را برای آینده خود رقم بزنند.
درک پروتز پا و انواع آن
پروتز پا، دستگاهی مصنوعی است که برای جایگزینی پای از دست رفته طراحی شده و هدف اصلی آن، بازگرداندن عملکرد حرکتی و بهبود ظاهر طبیعی فرد است. این وسیله نقش مهمی در بازگشت فرد به فعالیتهای روزمره، افزایش تحرک و نهایتاً بالا بردن کیفیت زندگی او دارد. مزایای اصلی استفاده از پروتز پا شامل امکان راه رفتن مستقل، کاهش فشار بر اندامهای سالم، افزایش اعتماد به نفس و فراهم آوردن فرصتهایی برای مشارکت فعال در اجتماع است.
انواع قطع عضو پا و تاثیر آن بر نوع پروتز
نوع قطع عضو تأثیر مستقیمی بر طراحی و انتخاب پروتز مناسب دارد. هر سطح قطع عضو، چالشها و نیازهای پروتزی خاص خود را به همراه دارد:
- قطع عضو زیر زانو (Transtibial): این نوع قطع عضو که شایعترین نوع قطع عضو پا است، نیازمند پروتزی است که مفصل زانوی طبیعی را حفظ کرده و تنها جایگزین ساق پا و پنجه شود. پروتز پا زیر زانو معمولاً طراحی سادهتری دارد.
- قطع عضو بالای زانو (Transfemoral): در این حالت، تمام ساق و مفصل زانو از دست رفته است. پروتز پا بالای زانو باید شامل یک مفصل زانوی مصنوعی نیز باشد که پیچیدگی و وزن پروتز را افزایش میدهد. انتخاب مفصل زانو در این موارد بسیار حیاتی است.
- قطع عضو از مفصل زانو (Knee Disarticulation): در این نوع قطع عضو، مفصل زانو حفظ میشود اما ساق پا از دست میرود. پروتز نیازی به مفصل زانو ندارد و سوکت آن به گونهای طراحی میشود که بالای مفصل زانو قرار گیرد.
- قطع عضو از مچ پا (Symes) و پنجه (Partial Foot Amputation): این نوع قطع عضوها که در سطوح پایینتر انجام میشوند، پروتزهای با طراحی متفاوتی را میطلبند که بیشتر بر جبران طول و شکل پا و حمایت از راه رفتن طبیعی تمرکز دارند.
دستهبندی انواع پروتز پا بر اساس عملکرد و تکنولوژی
پروتزها بر اساس کاربرد و پیشرفت تکنولوژی به دو دسته اصلی تقسیم میشوند:
پروتزهای موقت (Preparatory/Temporary Prostheses)
این پروتزها بلافاصله پس از جراحی و بهبود اولیه استامپ (عضو باقیمانده) تجویز میشوند. هدف اصلی آنها آمادهسازی استامپ برای استفاده از پروتز نهایی، کمک به کاهش تورم، بهبود شکل استامپ، و شروع هر چه زودتر مراحل توانبخشی و آموزش راه رفتن است. استفاده از پروتز موقت، تجربه اولیه ارزشمندی را برای بیمار فراهم میآورد.
پروتزهای نهایی (Definitive Prostheses)
پس از تثبیت شکل و اندازه استامپ، پروتز نهایی برای استفاده بلندمدت ساخته میشود. این پروتزها بر اساس سطح فعالیت فرد و نوع قطع عضو، ویژگیهای متفاوتی دارند:
- بر اساس سطح فعالیت: پروتزهای روزمره (برای راه رفتن عادی و فعالیتهای سبک)، پروتزهای ورزشی (برای فعالیتهای ورزشی خاص مانند دویدن یا شنا)، و پروتزهای حرفهای (برای مشاغل یا فعالیتهای خاص که نیاز به عملکرد بالا دارند).
- بر اساس تکنولوژی:
- مکانیکی:سادهترین نوع، با استفاده از مفصلها و قطعات مکانیکی.
- هیدرولیکی/پنوماتیکی:کنترل حرکت سیال برای تنظیم مقاومت در مفصلها، راه رفتن روانتر.
- هوشمند/ریزپردازندهای:دارای سنسور و میکروپروسسور برای تحلیل لحظهای حرکات و تنظیم خودکار عملکرد پروتز (مانند مفصل زانوی هوشمند در پروتز پا بالای زانو).
- مایوالکتریک:در برخی پروتزهای اندام فوقانی رایجتر است، اما در پروتزهای پیشرفته پا نیز تحقیقاتی بر روی آن انجام میشود که با سیگنالهای عضلانی کنترل میشوند.
- بر اساس جنس و ظاهر: استفاده از مواد سبک و مقاوم مانند فیبر کربن، تیتانیوم، و سیلیکون. پروتزهای زیبایی نیز برای تطابق کامل با پای طبیعی از لحاظ رنگ و بافت پوست ساخته میشوند.
اجزای اصلی پروتز پا و عملکرد آنها

یک پروتز پا از چندین جزء کلیدی تشکیل شده است که هر کدام نقش مهمی در عملکرد کلی آن دارند:
- سوکت (Socket): مهمترین بخش پروتز است که استامپ فرد درون آن قرار میگیرد. سوکت باید کاملاً اندازه و راحت باشد تا وزن را به درستی توزیع کرده و از ایجاد زخم یا ناراحتی جلوگیری کند. انواع مختلفی از سوکتها وجود دارد، از جمله سوکتهای خشک، منعطف و بافتدار. سیستمهای اتصال مانند آستر سیلیکونی، وکیوم (خلاء) و پین لاک به ثابت نگه داشتن سوکت روی استامپ کمک میکنند. سوکت خوب، اساس یک پروتز موفق است.
- سیستم تعلیق (Suspension System): مکانیزمی است که پروتز را به بدن متصل نگه میدارد. این سیستم میتواند شامل آسترهای سیلیکونی با پین، سیستمهای وکیوم یا سوپاپ، و یا بندها و تسمهها باشد که انتخاب آن به نوع قطع عضو و ترجیح بیمار بستگی دارد.
- مفصل زانو (Knee Unit – برای پروتزهای بالای زانو): برای افرادی که قطع عضو بالای زانو دارند، مفصل زانو حیاتی است. انواع آن شامل تکمحوره (سادهترین)، چندمحوره (برای پایداری بیشتر)، هیدرولیکی/پنوماتیکی (کنترل سرعت حرکت)، و ریزپردازندهای (کنترل هوشمند و تطابق با سطوح مختلف) است. انتخاب مفصل زانو بر اساس سطح فعالیت، وزن و نیازهای فردی صورت میگیرد.
- ساق (Shank/Pylon): بخش میانی پروتز است که سوکت را به پنجه متصل میکند. معمولاً به صورت لولهای از فلز سبک (مانند آلومینیوم یا تیتانیوم) یا فیبر کربن ساخته میشود و میتواند با پوسته نرم یا زیبایی پوشانده شود.
- مچ پا و پنجه (Foot/Ankle Assembly): بخش پایینی پروتز که عملکردهای مچ پا و پنجه را شبیهسازی میکند. انواع پنجهها شامل SACH (ساده و بدون مفصل)، ذخیرهکننده انرژی (با قابلیت ذخیره و آزادسازی انرژی برای راه رفتن پویا)، و دینامیک (برای فعالیتهای ورزشی) است. نوع پنجه بر الگوی راه رفتن و سطح راحتی فرد تأثیر مستقیم دارد.
انتخاب یک پروتز پا مناسب، نه تنها به قابلیتهای فیزیکی، بلکه به بازیابی استقلال و اعتماد به نفس فرد منجر میشود. همکاری با یک پروتزساز مجرب در کلینیک اتوپدی فنی معتبر، گام نخست در این مسیر حیاتی است.
مراحل انتخاب پروتز پا
انتخاب پروتز پا یک فرآیند شخصیسازی شده است که نیازمند مشاوره دقیق و ارزیابی جامع است. تصمیمگیری آگاهانه در این مرحله بسیار اهمیت دارد.
گام اول: مشاوره با تیم درمانی متخصص
پس از قطع عضو، شما بخشی از یک تیم درمانی چند تخصصی خواهید بود. این تیم شامل پزشک جراح، فیزیوتراپیست، متخصص توانبخشی، و از همه مهمتر، پروتزساز است. هر یک از این متخصصان نقش حیاتی در آمادهسازی شما برای استفاده از پروتز و آموزشهای لازم دارند. پروتزساز به عنوان قلب این فرآیند، مسئول ارزیابی، طراحی، ساخت، و تنظیم پروتز شماست.
گام دوم: ارزیابی جامع توسط پروتزساز
یک پروتزساز مجرب در مرکز ساخت پروتز، قبل از هر اقدامی، ارزیابی جامعی از شما انجام خواهد داد. این ارزیابی شامل موارد زیر است:
- سلامت عمومی و سابقه پزشکی:بررسی وضعیت کلی سلامت، وجود بیماریهای زمینهای (مانند دیابت)، و داروهای مصرفی.
- وضعیت استامپ (عضو باقیمانده): این مهمترین بخش است. پروتزساز شکل، اندازه، سلامت پوست (وجود زخم یا اسکار)، میزان حساسیت، و دامنه حرکتی مفاصل باقیمانده را ارزیابی میکند. طول و استحکام عضلات باقیمانده نیز برای تعیین نوع پروتز و نحوه اتصال آن حائز اهمیت است.
- سطح فعالیت کنونی و اهداف آینده: آیا میخواهید فقط در خانه راه بروید؟ به محل کار برگردید؟ فعالیتهای ورزشی انجام دهید؟ این اهداف تعیینکننده نوع و پیچیدگی پروتز هستند.
- سبک زندگی، شغل، و محیط زندگی: آیا محیط زندگی شما پله زیاد دارد؟ آیا شغل شما نیازمند ایستادن طولانیمدت است؟ این عوامل در انتخاب پروتز پا نقش دارند.
گام سوم: تعیین اهداف واقعبینانه و انتظارات از پروتز
پس از ارزیابی، گفتوگوی صادقانه با پروتزساز برای تعیین اهداف واقعبینانه از پروتز بسیار مهم است. پروتز پا میتواند کیفیت زندگی را به شدت بهبود بخشد، اما هیچ پروتزی دقیقاً مانند پای طبیعی عمل نمیکند. درک محدودیتها و توانمندیهای پروتز به شما کمک میکند تا انتظارات واقعبینانهای داشته باشید و از نتیجه نهایی رضایت بیشتری کسب کنید.
گام چهارم: ملاحظات مالی و بیمه
یکی از مهمترین دغدغهها برای بسیاری از افراد، قیمت پروتز پا است. قیمت پروتز پا بالای زانو و زیر زانو میتواند بر اساس نوع قطع عضو (مثلاً پروتز پا بالای زانو یا پروتز پا زیر زانو)، تکنولوژی به کار رفته (مکانیکی، هوشمند)، مواد ساخت، و خدمات پس از فروش متغیر باشد. پروتزساز یا مسئولان کلینیک اتوپدی فنی اطلاعات کاملی در مورد هزینهها و نحوه پوشش بیمههای پایه و تکمیلی به شما ارائه خواهند داد. ضروری است قبل از شروع فرآیند ساخت، از جزئیات مالی آگاه شوید.
گام پنجم: انتخاب کلینیک و پروتزساز مناسب

انتخاب کلینیک اتوپدی فنی و پروتزساز مناسب برای موفقیت فرآیند بسیار حیاتی است. در اینجا یک چکلیست برای کمک به شما آورده شده است:
- تخصص و تجربه پروتزساز: آیا پروتزساز در سطح قطع عضو شما تجربه کافی دارد؟ (بررسی گواهینامهها و سابقه کاری).
- فناوریهای مورد استفاده: آیا مرکز ساخت پروتز از جدیدترین روشهای قالبگیری (مانند اسکن سهبعدی) و ساخت پروتزهای پیشرفته استفاده میکند؟
- خدمات پس از فروش: آیا کلینیک تنظیمات، تعمیرات دورهای و پشتیبانی لازم را ارائه میدهد؟
- نظرات بیماران قبلی: بازخوردها و توصیههای بیماران قبلی میتواند راهگشا باشد.
- محیط کلینیک و تیم پشتیبانی: آیا کلینیک فضایی دوستانه و حمایتی دارد و تیم آن همدلانه برخورد میکنند؟
فرآیند تهیه و ساخت پروتز پا
پس از انتخاب پروتزساز و کلینیک اتوپدی فنی مورد نظر، فرآیند عملی ساخت و تهیه پروتز پا آغاز میشود. این مراحل با دقت و ظرافت بالا انجام میشوند تا بهترین نتیجه برای فرد حاصل شود.
آمادهسازی استامپ برای پروتزگذاری
آمادهسازی استامپ بخش حیاتی قبل از شروع ساخت پروتز است. این مرحله شامل:
- مراقبت از زخم و کنترل تورم: استفاده از باندهای فشاری یا جورابهای فشاری برای کاهش تورم و شکلدهی به استامپ بسیار مهم است.
- حفظ دامنه حرکتی مفاصل و جلوگیری از انقباضات: انجام تمرینات کششی توصیه شده توسط فیزیوتراپیست برای جلوگیری از کوتاهی عضلات و حفظ انعطافپذیری.
- تقویت عضلات استامپ و هسته بدن: تمرینات تقویتی به شما کمک میکند تا کنترل بهتری بر پروتز داشته باشید و راحتتر راه بروید.
مرحله قالبگیری (Casting/Scanning)
اولین گام در ساخت پروتز، تهیه یک مدل دقیق از استامپ شماست. روشهای مختلفی برای این کار وجود دارد:
- قالبگیری سنتی با گچ:پروتزساز با استفاده از باند گچی، یک قالب دقیق از استامپ شما میگیرد. این روش دقت بالایی دارد اما کمی زمانبر است.
- فناوریهای نوین اسکن سهبعدی و مدلسازی دیجیتال:امروزه بسیاری از مراکز ساخت پروتز از اسکنرهای سهبعدی برای ایجاد یک مدل دیجیتالی دقیق از استامپ استفاده میکنند. این روش سریعتر، راحتتر و دقیقتر است و امکان طراحی سهبعدی سوکت را فراهم میکند.
طراحی و ساخت سوکت آزمایشی (Diagnostic Socket)
پس از قالبگیری، پروتزساز یک سوکت آزمایشی، معمولاً از مواد شفاف و پلاستیکی، میسازد. این سوکت موقتی برای ارزیابی اولیه تناسب و راحتی پروتز روی استامپ استفاده میشود. بیمار با پوشیدن این سوکت، راه میرود و بازخورد خود را در مورد نقاط فشار، راحتی و پایداری به پروتزساز میدهد. بر اساس این بازخوردها، تنظیمات و اصلاحات لازم روی سوکت آزمایشی اعمال میشود.
ساخت و مونتاژ پروتز نهایی
پس از تأیید سوکت آزمایشی، پروتزساز اقدام به ساخت سوکت نهایی و مونتاژ پروتز میکند. در این مرحله:
- انتخاب نهایی مواد ساخت: با توجه به نیازهای بیمار و سطح فعالیت، مواد نهایی مانند فیبر کربن (برای سبکی و مقاومت بالا)، تیتانیوم یا آلومینیوم انتخاب میشوند.
- مونتاژ دقیق قطعات: سوکت نهایی، مفصل زانو (در صورت نیاز برای پروتز پا بالای زانو)، ساق و پنجه پای مصنوعی با دقت بالا مونتاژ میشوند تا عملکرد و تعادل مناسب فراهم شود.
فیتینگ و تنظیمات نهایی پروتز (Fitting and Alignment)
این مرحله شامل تنظیم دقیق پای مصنوعی برای بیمار است. پروتزساز قد، راستا، و زوایای پروتز را به گونهای تنظیم میکند که الگوی راه رفتن فرد طبیعی باشد و از بروز مشکلات ثانویه مانند درد کمر یا مفصلهای دیگر جلوگیری شود. اولین قدمها با پروتز و بازخورد اولیه بیمار در این مرحله بسیار حیاتی است. چندین جلسه فیتینگ ممکن است لازم باشد تا پروتز به بهترین شکل ممکن تنظیم شود.
فرآیند ساخت و فیتینگ یک پروتز، ترکیبی از علم، هنر و تجربه است. هر پروتزساز ماهر میداند که هر استامپ و هر فرد، منحصر به فرد است و به همین دلیل، ساخت یک پای مصنوعی کاملاً شخصیسازی شده از اهمیت بالایی برخوردار است تا بهترین کارایی و راحتی را برای فرد به ارمغان آورد.
زندگی با پروتز پا و مراقبتهای پس از آن
دریافت پروتز پا تنها آغاز مسیر است. توانبخشی صحیح و مراقبت مداوم از پروتز و استامپ برای اطمینت از کارایی و طول عمر پای مصنوعی و سلامت فرد ضروری است.
توانبخشی و آموزش راه رفتن با پروتز
پس از ساخت پروتز و فیتینگ اولیه، جلسات توانبخشی با فیزیوتراپیست آغاز میشود. این مرحله حیاتی است و شامل:
- آموزش تعادل و توزیع وزن:یادگیری نحوه صحیح توزیع وزن روی پروتز و پای سالم.
- تمرینات الگوی راه رفتن:آموزش الگوهای حرکتی صحیح برای راه رفتن طبیعی و کارآمد.
- تمرینات پیشرفته:آموزش بالا رفتن از پله، راه رفتن روی سطوح ناهموار، نشستن و برخاستن با پروتز.
- مدیریت درد:آموزش راهکارهای مدیریت درد فانتوم (درد در عضو از دست رفته) و سایر دردهای مرتبط.
مراقبت و نگهداری روزانه از پروتز و استامپ
نگهداری صحیح از پروتز پا و استامپ نقش مهمی در راحتی و سلامت شما دارد:
- تمیز کردن پروتز و لاینر:پروتز و به ویژه لاینر (پوشش داخلی سوکت) باید روزانه تمیز شوند تا از تجمع باکتری و بروز مشکلات پوستی جلوگیری شود.
- مراقبت از پوست استامپ:پوست استامپ بسیار حساس است و باید هر روز شسته و به دقت بررسی شود. از مرطوبکنندههای مناسب استفاده کرده و در صورت مشاهده قرمزی، تاول یا زخم، فوراً به پروتزساز یا پزشک مراجعه کنید.
- اهمیت جورابهای پروتز:جورابهای پروتز برای تنظیم تناسب سوکت و محافظت از پوست استامپ استفاده میشوند و باید به طور منظم تعویض و شسته شوند.
- علائم هشداردهنده:هرگونه تغییر در تناسب پروتز، درد جدید، قرمزی یا زخم روی استامپ، یا صداهای غیرعادی از پروتز، نشانهای برای مراجعه به پروتزساز است.
چالشهای احتمالی و راهحلها
زندگی با پای مصنوعی میتواند با چالشهایی همراه باشد که شناخت و آمادگی برای آنها اهمیت دارد:
- مشکلات پوستی:تاول، قرمزی، زخم یا خارش ممکن است به دلیل تناسب نامناسب سوکت یا عدم بهداشت ایجاد شود. مراجعه به پروتزساز برای تنظیم سوکت و رعایت بهداشت میتواند این مشکلات را حل کند.
- احساسات روانی:تجربه قطع عضو و سازگاری با پروتز میتواند با احساساتی مانند افسردگی، اضطراب یا ناامیدی همراه باشد. حمایت روانشناختی و گروههای حمایتی میتواند در این زمینه کمککننده باشد.
- تغییر وزن بدن:افزایش یا کاهش وزن میتواند بر تناسب سوکت تأثیر بگذارد و نیازمند تنظیم مجدد توسط پروتزساز باشد.
نکات مهم برای افزایش طول عمر پروتز
طول عمر یک پای مصنوعی به عوامل متعددی بستگی دارد، اما با رعایت نکات زیر میتوان آن را افزایش داد:
- بازدیدهای دورهای:مراجعه منظم به کلینیک اتوپدی فنی برای تنظیمات و بررسیهای لازم توسط پروتزساز.
- اجتناب از آسیبهای فیزیکی:محافظت از پروتز در برابر ضربه، سقوط یا استفاده نادرست.
- شرایط نگهداری مناسب: نگهداری پروتز در محیط خشک و خنک و دور از نور مستقیم خورشید یا رطوبت زیاد.
با رعایت این نکات، میتوان عمر مفید پروتز پا زیر زانو یا پروتز پا بالای زانو را افزایش داد و از آن بهترین بهره را برد.
آینده پروتزها: پیشرفتها و نوآوریها
علم پروتزسازی پیوسته در حال پیشرفت است. نوآوریهایی مانند کنترلهای عصبی (که به کاربر اجازه میدهد با افکار خود پروتز را حرکت دهد)، پروتزهای رباتیک، استفاده از هوش مصنوعی برای بهبود عملکرد پای مصنوعی و ساخت با چاپ سهبعدی و مواد پیشرفته، آیندهای روشن و امیدبخش را برای افراد دچار قطع عضو نوید میدهد. این پیشرفتها به سمت پروتزهایی با کارایی بالاتر، راحتی بیشتر و ظاهر طبیعیتر حرکت میکنند.
نتیجهگیری
مسیر انتخاب و تهیه پروتز پا، یک سفر پیچیده اما در نهایت رضایتبخش است که میتواند به طور چشمگیری کیفیت زندگی افراد دچار قطع عضو را دگرگون کند. این فرآیند از اولین گامهای ارزیابی نیازها تا انتخاب بهترین پای مصنوعی، ساخت دقیق، فیتینگ، توانبخشی و مراقبتهای طولانیمدت، نیازمند همکاری نزدیک با یک تیم درمانی متخصص، به ویژه پروتزساز مجرب در یک کلینیک اتوپدی فنی معتبر است. درک انواع پروتز پا زیر زانو و پروتز پا بالای زانو، آگاهی از عوامل مؤثر بر قیمت و نحوه نگهداری، همگی به شما کمک میکنند تا این سرمایهگذاری را برای آینده خود با اطمینان بیشتری انجام دهید.
پای مصنوعی تنها یک وسیله کمکی نیست؛ بلکه نمادی از بازگشت به استقلال، تحرک و توانمندی فردی است. با اطلاعات کامل و حمایت متخصصان، شما نیز میتوانید این مسیر را با موفقیت طی کرده و به زندگی فعال و پرنشاط خود بازگردید. با مشورت و همراهی با پروتزساز متخصص، گامهای محکم خود را برای آینده بردارید.
سوالات متداول
آیا پروتزهای پا میتوانند به طور کامل جایگزین پای طبیعی شوند و تمام فعالیتها را امکانپذیر سازند؟
خیر، هیچ پروتزی نمیتواند کاملاً جای پای طبیعی را بگیرد، اما پروتزهای پیشرفته میتوانند بخش عمدهای از فعالیتها را امکانپذیر سازند.
حداقل و حداکثر طول عمر مفید یک پروتز پا چقدر است و چه عواملی بر آن تاثیر میگذارند؟
طول عمر پروتز معمولاً بین ۳ تا ۵ سال است و عواملی مانند سطح فعالیت، کیفیت مواد، و نگهداری صحیح بر آن تاثیر میگذارند.
آیا استفاده از پروتز پا میتواند باعث درد در استامپ یا سایر نقاط بدن شود؟
بله، در صورت عدم تناسب سوکت یا تنظیمات نادرست، ممکن است درد در استامپ یا سایر نقاط بدن ایجاد شود که با مراجعه به پروتزساز قابل رفع است.
در صورت بروز مشکلات یا تغییر در وضعیت استامپ، هر چند وقت یک بار باید به پروتزساز مراجعه کرد؟
در صورت بروز هرگونه مشکل یا تغییر در استامپ، باید فوراً به پروتزساز مراجعه کرد؛ مراجعه دورهای سالانه نیز توصیه میشود.
آیا کودکان نیز میتوانند از پروتزهای پا استفاده کنند و فرآیند انتخاب و تهیه برای آنها چه تفاوتهایی دارد؟
بله، کودکان نیز میتوانند از پروتز پا استفاده کنند؛ فرآیند برای آنها شامل توجه ویژه به رشد استامپ و نیاز به تعویض پروتز با رشد کودک است.